Şahıs Şirketi Nasıl Kurulur? Belgeler, Ruhsat ve İlk Ay Yapılacaklar

İçindekiler

Şahıs şirketi nedir, kimler için uygundur?

Şahıs şirketi, hukuken bir tüzel kişilik değil, tek bir gerçek kişinin kendi adına yürüttüğü ticari veya mesleki faaliyettir. Kuruluşu hızlı ve maliyeti düşüktür; ticaret siciline tescil zorunluluğu faaliyetin türüne göre değişir ve sermaye şartı aranmaz.

Hizmet veren serbest çalışanlar, küçük perakendeciler, e-ticarete yeni başlayanlar, tek araçla çalışan taşımacılar ve esnaf kuryeler için genellikle iyi bir başlangıçtır. İşletme sahibi, işletmenin borçlarından şahsi malvarlığıyla sınırsız olarak sorumludur; bu nedenle yüksek riskli veya büyük ölçekli faaliyetlerde şirket türü ayrıca değerlendirilmelidir.

Avantajlar ve dezavantajlar

• Avantaj: Kuruluş hızlı ve masrafı düşüktür
• Avantaj: Muhasebe ve yasal yükümlülükler daha sadedir
• Avantaj: Genç girişimci istisnası gibi destekler şahıs işletmelerine yöneliktir
• Dezavantaj: Gelir vergisi artan oranlıdır; kazanç yükseldikçe vergi yükü artar
• Dezavantaj: İşletme sahibi borçlardan şahsen sorumludur
• Dezavantaj: Ortak alınamaz; ortaklık için şirket türü değiştirilmelidir

Gerekli belgeler

• Kimlik ve iletişim bilgileri
• İşyeri kira sözleşmesi veya tapu (ev adresi kullanılacaksa ilgili belgeler)
• Faaliyet konusunun açık tanımı
• Varsa diploma, ustalık veya mesleki yeterlilik belgesi
• Oda kaydı için istenen form ve belgeler

Kuruluş adımları

1. Faaliyet konusunun ve doğru faaliyet kodunun belirlenmesi
2. Vergi dairesine işe başlama bildirimi ve yoklama
3. Esnaf odası veya ticaret odası kaydı
4. Belediyeden işyeri açma ve çalışma ruhsatı
5. Bağ-Kur tescili
6. e-Arşiv fatura ve gerekiyorsa ödeme kaydedici cihaz kurulumu

Fiziki dükkan açacaklar için ek adımlar

Fiziki bir dükkan, mağaza veya depo açılacaksa belediye ruhsatının yanında faaliyetin türüne göre ek izinler gerekebilir. Gıda satışı yapan işletmeler için ilgili kurum kaydı, umuma açık işyerleri için ek denetimler, tabela için belediye izni bunlara örnektir. Kira sözleşmesinin işletme adına yapılması ve stopaj yükümlülüğünün baştan netleştirilmesi de önemlidir; bu konuda kira, stopaj ve gider takibi sayfamız yol gösterir.

İlk ay yapılması gerekenler

Kuruluşun ilk ayında banka hesabının işletme adına düzenlenmesi, gelir ve gider belgelerinin ayrı tutulması ve beyan takviminin oluşturulması gerekir. İlk faturanın doğru bilgilerle kesilmesi, alış faturalarının işletme adına alınması ve demirbaşların kayda alınması da bu dönemin işleridir.

Bu düzen baştan kurulduğunda ilerleyen aylarda belge kaybı ve hatalı beyan riski azalır. Detay Mali Müşavirlik olarak kuruluşla birlikte ilk ayın kontrol listesini de uyguluyor, ilk beyan döneminden önce belge akışını oturtuyoruz. Kuruluş sürecinin tamamını şirket kuruluş danışmanlığı kapsamında yürütüyoruz.

Örnek senaryo: Evden çalışan grafik tasarımcı

Serbest olarak iş almaya başlayan bir grafik tasarımcı, müşterilerinin fatura talep etmesi üzerine şahıs şirketi kurmaya karar veriyor. Ev adresini işyeri olarak kullanıyor, bilgisayar ve yazılım lisansları en önemli giderleri.

Bu durumda ev adresiyle vergi kaydı yapılır, ekipman ve yazılım alımları işletme adına faturalandırılır, şartları sağlıyorsa genç girişimci istisnası değerlendirilir. Yurt dışındaki müşterilere hizmet veriliyorsa hizmet ihracatına ilişkin avantajlar da ayrıca incelenir.

Kuruluş sonrası aylık yükümlülükler

• Aylık veya dönemsel KDV beyannamesi
• Personel veya stopajlı ödeme varsa muhtasar ve prim hizmet beyannamesi
• Üç aylık dönemlerde geçici vergi beyannamesi
• Yıllık gelir vergisi beyannamesi
• Bağ-Kur primlerinin düzenli ödenmesi
• Belgelerin yasal süre boyunca saklanması

Uzman önerisi

Şahıs şirketi kurmak kolaydır; zor olan, ilk aylarda doğru alışkanlıkları kazanmaktır. İşletme için ayrı bir banka hesabı kullanmak, her alışı işletme adına faturalandırmak ve belgeleri haftalık olarak iletmek, ilk yılın sonunda hem daha düşük vergi hem de daha net bir kârlılık tablosu sağlar. Kazancınız arttığında şirket türünü değiştirmenin zamanlamasını şirket kurmadan önce verilmesi gereken kararlar yazımızda ele aldık.

Detay Mali Müşavirlik nasıl destek verir?

Ön görüşmede faaliyetinizi dinleyerek doğru faaliyet kodunu belirliyor, vergi kaydı, oda kaydı ve Bağ-Kur tescilini sizin adınıza takip ediyoruz. Kuruluşun ardından ilk ay kontrol listesini birlikte uyguluyor, ilk faturanızı kesmeden önce bilgilerinizin doğruluğunu kontrol ediyoruz. Genç girişimci istisnası gibi avantajların şartlarını da kuruluş sırasında değerlendiriyor, uygunsa başvuruyu zamanında yapıyoruz.

Sıkça Sorulan Sorular

Evimin adresiyle şahıs şirketi açabilir miyim?

Faaliyetin niteliğine bağlı olarak ev adresi kullanılabilir. Fiziki satış veya üretim yapılacaksa ayrı bir işyeri gerekebilir.

Şahıs şirketini sonradan limited şirkete çevirebilir miyim?

Evet. İşletmenin devri yoluyla şirketleşme mümkündür; doğru zamanlama vergi açısından avantaj sağlayabilir.

Şahıs şirketi kurmak ne kadar sürer?

Belgeler hazırsa vergi kaydı kısa sürede tamamlanır; ruhsat ve oda kaydı faaliyetin türüne göre değişen sürelerde sonuçlanır.

Başka bir işte çalışırken şahıs şirketi açabilir miyim?

Evet, ancak sigortalılık durumu ve vergi beyanı açısından iki gelirin birlikte değerlendirilmesi gerekir.

Şahıs şirketi için muhasebeci zorunlu mu?

Defter tutma ve beyan yükümlülüklerini kendiniz yerine getirebilirsiniz; ancak pratikte hata ve ceza riskini azaltmak için mali müşavirle çalışmak tercih edilir.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Oran, tutar ve süreler mevzuat değişiklikleriyle güncellenebilir; işletmenize özel değerlendirme için Detay Mali Müşavirlik ile görüşün.